Khi người thân để lại tài sản tại Việt Nam nhưng người thừa kế đang sinh sống ở nước ngoài, vấn đề được quan tâm là có được nhận di sản hay phải trực tiếp về nước làm thủ tục. Về nguyên tắc, người thừa kế ở nước ngoài vẫn có quyền hưởng di sản nếu đáp ứng điều kiện theo pháp luật về thừa kế. Tuy nhiên, việc nhận di sản và quyền trực tiếp đứng tên tài sản, đặc biệt là nhà đất, có thể phụ thuộc vào quốc tịch, tình trạng pháp lý và loại tài sản được thừa kế.

Contents
Người thừa kế ở nước ngoài có được nhận di sản tại Việt Nam?
Việc đang sinh sống ở nước ngoài không đồng nghĩa với việc mất quyền thừa kế. Người hưởng di sản có thể nhận tài sản theo di chúc hoặc theo hàng thừa kế được pháp luật quy định. Tuy nhiên, cần phân biệt quyền được hưởng di sản với quyền sở hữu, sử dụng trực tiếp đối với từng loại tài sản.
Người Việt Nam ở nước ngoài có quyền hưởng thừa kế
Người Việt Nam đang sinh sống, làm việc hoặc định cư ở nước ngoài vẫn có thể được nhận di sản do người thân để lại tại Việt Nam. Nếu thuộc diện người thừa kế hợp pháp, họ có quyền yêu cầu khai nhận, phân chia và thực hiện các thủ tục liên quan đến phần di sản của mình. Trường hợp người thừa kế không thể trực tiếp về Việt Nam, việc ở nước ngoài không làm chấm dứt quyền hưởng tài sản. Đây là điểm cần xác định rõ trước khi gia đình tiến hành phân chia di sản.
Di sản là nhà đất cần xem xét điều kiện riêng
Nếu di sản là tiền, tài sản thông thường hoặc động sản, thủ tục nhận thừa kế thường ít phức tạp hơn. Với quyền sử dụng đất và nhà ở, người thừa kế cần xem xét thêm điều kiện pháp luật về đất đai và nhà ở tương ứng với tình trạng của mình. Do đó, không phải trường hợp nào người thừa kế ở nước ngoài cũng có thể trực tiếp đứng tên quyền sử dụng đất.
Người thừa kế có thể nhận di sản thông qua ủy quyền
Người đang ở nước ngoài có thể ủy quyền cho người khác tại Việt Nam thực hiện thủ tục nhận di sản trong phạm vi pháp luật cho phép. Đây là giải pháp phù hợp khi người hưởng không thuận tiện về nước. Nội dung ủy quyền nên ghi rõ người được ủy quyền, tài sản liên quan và các công việc được phép thực hiện. Với hồ sơ phức tạp, việc tham khảo luật sư thừa kế giỏi trước khi lập giấy ủy quyền giúp hạn chế sai sót về hình thức và phạm vi đại diện.
Thủ tục nhận di sản khi người thừa kế đang ở nước ngoài
Tùy từng trường hợp, người hưởng có thể trực tiếp thực hiện thủ tục hoặc thông qua người đại diện. Để quá trình giải quyết thuận lợi, cần chuẩn bị đúng giấy tờ và lưu ý những yêu cầu riêng đối với tài liệu được cấp tại nước ngoài.

Hồ sơ nhận thừa kế gồm những gì?
Hồ sơ thường có giấy chứng tử của người để lại di sản, giấy tờ chứng minh quan hệ thừa kế, giấy tờ tùy thân của người hưởng, di chúc nếu có và tài liệu chứng minh quyền sở hữu, quyền sử dụng đối với tài sản. Nếu người thừa kế ủy quyền cho người khác, cần có văn bản ủy quyền hợp lệ. Giấy tờ do cơ quan nước ngoài cấp có thể phải thực hiện thủ tục hợp pháp hóa lãnh sự, chứng nhận lãnh sự và dịch sang tiếng Việt theo yêu cầu của từng trường hợp.
Có cần trực tiếp về Việt Nam không?
Không phải mọi trường hợp đều yêu cầu người thừa kế phải trực tiếp về Việt Nam. Nếu đáp ứng điều kiện về đại diện theo ủy quyền, người được ủy quyền có thể thay mặt thực hiện các công việc như khai nhận di sản, ký văn bản thỏa thuận phân chia hoặc thực hiện thủ tục liên quan đến tài sản.
Giấy tờ nước ngoài cần lưu ý gì?
Các giấy tờ về nhân thân hoặc quan hệ gia đình được cấp tại nước ngoài cần được kiểm tra trước khi sử dụng tại Việt Nam. Tùy từng loại tài liệu, có thể phát sinh yêu cầu về chứng nhận lãnh sự, hợp pháp hóa lãnh sự và bản dịch tiếng Việt. Chuẩn bị đúng giấy tờ ngay từ đầu giúp hạn chế việc phải gửi hồ sơ qua lại giữa Việt Nam và nước ngoài, đồng thời rút ngắn thời gian hoàn thiện thủ tục nhận di sản. Luật sư 11 có thể là nguồn tham khảo để người thừa kế tìm hiểu thêm về quy định và hướng xử lý hồ sơ phù hợp.

Người thừa kế ở nước ngoài vẫn có thể nhận di sản tại Việt Nam nếu đáp ứng các điều kiện về thừa kế và quyền đối với loại tài sản được nhận. Người hưởng không nhất thiết phải trực tiếp về nước trong mọi trường hợp mà có thể thực hiện thông qua ủy quyền hợp lệ. Tuy nhiên, nếu di sản là nhà đất hoặc hồ sơ có giấy tờ được cấp ở nước ngoài, cần kiểm tra kỹ điều kiện đứng tên, thủ tục hợp pháp hóa và hồ sơ liên quan để bảo đảm quyền lợi của người thừa kế.
